بیدار
سلسله
سلسله

هخامنشیان

Achaemenid Empire

نخستین امپراتوریِ بزرگِ ایران (حدود ۵۵۰–۳۳۰ پ.م)؛ کوروش بزرگ بنیانش نهاد و آن را به پهناورترین قلمروِ جهانِ باستانِ آن روزگار بدل کرد، با نظمِ اداریِ کم‌مانند و رواداریِ مذهبی.

خواندن در بستر

در یک نگاه

دوره
۵۵۰–۳۳۰ پیش از میلاد
بنیان‌گذار
کوروش بزرگ
پایتخت‌ها
پاسارگاد، پارسه، شوش، هگمتانه
پایان
فتح اسکندر (۳۳۰ پ.م)

شرح

شاهنشاهی هخامنشی نخستین امپراتوری بزرگ ایرانی و گسترده‌ترین امپراتوری جهان باستان تا آن زمان بود که در ۵۵۰ پیش از میلاد به دست کوروش دوم (کوروش بزرگ) با سرنگونی ماد بنیان گذاشته شد. کوروش با فتح لیدیه و بابل و سیاست مدارا با اقوام و ادیان گوناگون، الگویی از حکمرانی فراگیر پدید آورد که استوانه کوروش نماد آن است. داریوش بزرگ امپراتوری را با نظام ساتراپی، راه شاهی، سکه زرین (دریک) و خط میخی پارسی باستان سامان داد و پایتخت آیینی پارسه (تخت‌جمشید) را بنا نهاد، در حالی که شوش، هگمتانه و پاسارگاد نیز مراکز اصلی بودند. قلمرو آن از رود سند تا لیبی و از آسیای میانه تا مصر گسترده بود، اما لشکرکشی‌ها به یونان (ماراتن و سالامیس) ناکام ماند. امپراتوری سرانجام در ۳۳۰ پیش از میلاد، پس از شکست داریوش سوم در گوگمل، به دست اسکندر مقدونی فروپاشید.

منابع

  • Encyclopædia Iranica, "Achaemenid Dynasty"
  • Pierre Briant, From Cyrus to Alexander: A History of the Persian Empire
  • Amélie Kuhrt, The Persian Empire (Routledge)