بیدار
سلسله
سلسله

هخامنشیان

Achaemenid Empire

نخستین امپراتوریِ بزرگِ ایران (حدود ۵۵۰–۳۳۰ پ.م)؛ کوروش بزرگ بنیانش نهاد و آن را به پهناورترین قلمروِ جهانِ باستانِ آن روزگار بدل کرد، با نظمِ اداریِ کم‌مانند و رواداریِ مذهبی.

خواندن در بستر →

در یک نگاه

دوره
۵۵۰–۳۳۰ پیش از میلاد
بنیان‌گذار
کوروش بزرگ
پایتخت‌ها
پاسارگاد، پارسه، شوش، هگمتانه
پایان
فتح اسکندر (۳۳۰ پ.م)

شرح

شاهنشاهی هخامنشی نخستین امپراتوری بزرگ ایرانی و گسترده‌ترین امپراتوری جهان باستان تا آن زمان بود که در ۵۵۰ پیش از میلاد به دست کوروش دوم (کوروش بزرگ) با سرنگونی ماد بنیان گذاشته شد. کوروش با فتح لیدیه و بابل و سیاست مدارا با اقوام و ادیان گوناگون، الگویی از حکمرانی فراگیر پدید آورد که استوانه کوروش نماد آن است. داریوش بزرگ امپراتوری را با نظام ساتراپی، راه شاهی، سکه زرین (دریک) و خط میخی پارسی باستان سامان داد و پایتخت آیینی پارسه (تخت‌جمشید) را بنا نهاد، در حالی که شوش، هگمتانه و پاسارگاد نیز مراکز اصلی بودند. قلمرو آن از رود سند تا لیبی و از آسیای میانه تا مصر گسترده بود، اما لشکرکشی‌ها به یونان (ماراتن و سالامیس) ناکام ماند. امپراتوری سرانجام در ۳۳۰ پیش از میلاد، پس از شکست داریوش سوم در گوگمل، به دست اسکندر مقدونی فروپاشید.

منابع

  • Encyclopædia Iranica, "Achaemenid Dynasty"
  • Pierre Briant, From Cyrus to Alexander: A History of the Persian Empire
  • Amélie Kuhrt, The Persian Empire (Routledge)