داریوش بزرگ
شاهنشاهِ هخامنشی (حدود ۵۵۰–۴۸۶ پ.م) که امپراتوری را به اوجِ پهناوری رساند، نظامِ ساتراپی و راهِ شاهی را بنیان نهاد و سنگِ نخستِ تختجمشید را نشاند.
خواندن در بستر →زندگینامه
داریوش یکم، ملقب به داریوش بزرگ (حدود ۵۵۰–۴۸۶ پیش از میلاد)، سومین پادشاه شاهنشاهی هخامنشی بود که در سال ۵۲۲ پ.م پس از کشتن مدعیِ تاجوتخت (گئوماتَه) به قدرت رسید. او پس از فرونشاندن شورشهای گسترده، امپراتوری را به ساتراپها سازمان داد و نظام مالیاتی یکپارچه، سکهٔ زرین (دریک)، شبکهٔ راهها («راه شاهی») و چاپار را برقرار کرد. امپراتوری را به بیشترین گسترهاش رساند و ساخت کاخهای تختجمشید را آغاز کرد، هرچند لشکرکشیاش به یونان در نبرد ماراتن (۴۹۰ پ.م) شکست خورد. کتیبهٔ بیستون او کلید رمزگشایی خط میخی در دوران نوین شد. نکتهٔ مورد مناقشه آن است که روایت خودِ داریوش از بهقدرترسیدنش—اینکه گئوماته یک مغِ دروغین بود—تبلیغاتِ پیروزمندانه است و بسیاری از پژوهشگران گمان میبرند او خود غاصب بوده و داستان مدعی دروغین را ساخته است.
نقلقولها و روایتها
«به خواست اهورامزدا من چنینام که راستی را دوست میدارم و دروغ را دوست نمیدارم. نمیخواهم که ناتوان از دست توانا ستم بیند، و نه که توانا از دست ناتوان.»
«اهورامزدا چون این زمین را آشفته دید، آن را به من ارزانی داشت و مرا شاه کرد.»
موجودیتهای مرتبط
در این صفحات هم آمده
منابع
- Encyclopaedia Iranica, "Darius iii. Darius I the Great"
- Rüdiger Schmitt, The Bisitun Inscriptions of Darius the Great
- Encyclopaedia Britannica, "Darius I"