مولوی
شاعر و عارفِ بزرگِ فارسی‌زبان (۱۲۰۷–۱۲۷۳ م) و سرایندهٔ مثنویِ معنوی؛ از تأثیرگذارترین چهره‌های ادب و عرفانِ جهان.
خواندن در بستر →زندگی‌نامه
جلال‌الدین محمد بلخی، معروف به مولانا و رومی (۱۲۰۷–۱۲۷۳ میلادی)، شاعرِ پارسی‌گو، فقیه و عارفِ صوفی بود که خانواده‌اش از بلخ برخاست و پیشاپیشِ هجوم مغول رو به غرب کوچید (حدود ۱۲۱۸) و سرانجام در قونیه در آناتولی (روم، از این رو «رومی») ساکن شد. او جانشینِ پدرش در مقامِ آموزگار دینی شد، اما زندگی‌اش حدود ۱۲۴۴ با دیدارِ درویشِ دوره‌گرد، شمس تبریزی، دگرگون گشت که او را به شعرِ شورمندِ عرفانی کشاند. آثار اصلیِ او «مثنویِ معنوی» (نزدیک به بیست‌وپنج‌هزار بیتِ رواییِ تعلیمیِ عرفانی که به شاگردش حسام‌الدین املا کرد) و «دیوانِ شمس تبریزی» است. او الهام‌بخشِ طریقتِ مولویه («درویشانِ چرخان») شد که پیروانش پس از مرگش بنیان نهادند. نکتهٔ مورد مناقشهٔ امروزین، «تعلق» فرهنگیِ اوست: ایران، ترکیه و افغانستان هر سه او را از آنِ خود می‌دانند، و تصویرِ غربیِ رایج از او اغلب بنیادِ اسلامی و قرآنیِ کارش را کم‌رنگ می‌کند.
نقل‌قول‌ها و روایت‌ها
«بشنو این نی چون شکایت می‌کند / از جدایی‌ها حکایت می‌کند»
«بیا بیا هر آنچه هستی بیا / گر کافر و گبر و بت‌پرستی بیا»
موجودیت‌های مرتبط
در این صفحات هم آمده
منابع
- Encyclopaedia Iranica, "Rumi, Jalāl-al-Din"
- Encyclopaedia Britannica, "Rumi"
- Franklin Lewis, Rumi: Past and Present, East and West (2000)