حسینعلی منتظری
مرجعِ تقلید و یکی از معمارانِ جمهوریِ اسلامی (۱۹۲۲–۲۰۰۹ م) که روزگاری جانشینِ خمینی بود، اما پس از انتقاد از اعدامهای ۱۳۶۷ از این جایگاه کنار گذاشته شد و به منتقدِ نظام بدل شد.
خواندن در بستر →زندگینامه
حسینعلی منتظری (۱۹۲۲–۲۰۰۹ میلادی)، آیتاللهالعظمی و یکی از ارشدترین مراجع دینیِ جمهوری اسلامی بود؛ شاگردِ نزدیکِ خمینی که در تدوین قانون اساسیِ پساانقلابی نقش داشت و از آموزهٔ ولایت فقیه دفاع کرد. در آبان ۱۳۶۴ (نوامبر ۱۹۸۵) مجلس خبرگان رسماً او را بهعنوان جانشینِ خمینی در مقام رهبری تعیین کرد. او بر سرِ نگرانیهای حقوق بشری از رهبری گسست—بهویژه با اعتراضش به اعدامهای دستهجمعیِ زندانیان سیاسی در ۱۹۸۸ که در نامههایی به خمینی و به هیئت مرگ محکوم کرد—و در ۱۹۸۹ از مقام جانشینی کنار گذاشته شد و این منصب به خامنهای رسید. او سالهای بعد را با محدودیتها، از جمله دورهای حصر خانگی، گذراند و به منتقدِ روحانیِ برجستهٔ نظام بدل شد و از جمله نتایج رسمیِ انتخابات ریاستجمهوریِ ۲۰۰۹ را به چالش کشید. او چهرهای محل مناقشه است: اصلاحطلبان و مدافعان حقوق بشر او را وجدانِ روحانیت میدانند و نهادِ حاکم او را منتقدی که از خطِ انقلاب فاصله گرفت.
نقلقولها و روایتها
«اعدامِ چند هزار زندانی در چند روز، بازتابِ خوبی نخواهد داشت و بیاشکال نیست. (از نامهٔ ۱۳۶۷ به خمینی)»
موجودیتهای مرتبط
در این صفحات هم آمده
منابع
- Encyclopaedia Iranica, "Montazeri, Hossein-Ali"
- Encyclopaedia Britannica, "Hossein-Ali Montazeri"
- PBS Frontline / Tehran Bureau, "Grand Ayatollah Hossein Ali Montazeri: 1922–2009"