فتح ایران به دست مسلمانان

شرح

فتح ایران به دست اعراب مسلمان در دهه‌های پس از ظهور اسلام، در پی ضعف فرسایشی شاهنشاهی ساسانی بر اثر جنگ‌های طولانی با بیزانس و آشوب‌های داخلی، رخ داد. نبردهای سرنوشت‌ساز قادسیه (۶۳۶ میلادی) و نهاوند (۶۴۲ میلادی)—که اعراب آن را «فتح‌الفتوح» خواندند—مقاومت سازمان‌یافته ساسانیان را درهم شکست. آخرین شاهنشاه، یزدگرد سوم، به شرق گریخت و در ۶۵۱ میلادی در نزدیکی مرو کشته شد و با او سلسله ساسانی پایان یافت. این فتح دگرگونی ژرفی در تاریخ ایران پدید آورد: اسلام به‌تدریج جایگزین آیین زرتشتی شد و خط عربی و واژگان آن وارد فارسی شد، هرچند این روند چند سده به درازا کشید و یکنواخت نبود. با وجود فتح سیاسی، زبان و هویت فرهنگی ایرانی پایدار ماند و سپس‌تر در دل تمدن اسلامی نقشی محوری ایفا کرد؛ سرعت و چگونگی اسلامی شدن جامعه ایران همچنان موضوع بحث پژوهشگران است.

موجودیت‌های مرتبط

در این صفحات هم آمده

منابع

• Encyclopædia Iranica, "Conquest of Iran" and "Islam in Iran"
• Richard W. Bulliet, Conversion to Islam in the Medieval Period
• The Cambridge History of Iran, Vol. 4